از آنچه برايش زيان دارد دفع مىكند و آنچه را كه براى او سودمند است بسوى خود مىكشد ، اين خود بهترين پزشكان براى آدمى است زيرا همين‌كه انسان مبادرت بدرمان بكند طبيعت از كار خود باز مىماند و نمىتواند خود را اصلاح كند و تو هم نمىتوانى درد را به خوبى تشخيص بدهى و زيان درمانت بيش از اصل بيمارى خواهد بود . اين است كه يكى از بزرگان فرموده است : « 1 » كن عن امورك معرضا * و كل الامور الى القضا فلربّ امر متعب * لك فى عواقبه رضا و لرب ما اتسع المضيق * و ربما ضاق الفضا الله عوّدك الجميل * فقس على ما قد مضى الله يفعل ما يشاء * فلا تكن متعرضا امور را به قضا واگذار كن و از آنها رو بگردان . چه‌بسا كه تنگيها بگشادگى و خوشنودى تو مىانجامد و چه بسيار است كه گشادگى فضا تنگ مىگردد . خداوند تو را به راه نيكو بدارد و خودش هرچه بخواهد مىكند ، پس متعرض او مباش . و ببين كه ساكنين بيابان‌ها كه پزشك و درمانى را نمىشناسند چگونه راحتند و عمر زياد دارند و بدنهايشان بس نيرومندتر از شهرنشينان است و اين از آن جهت است كه آنها واگذار بطبيعت خودشانند و اخبار همانطور كه گذشت اين مطلب را تأييد مىكند . سخن ديگر آن است كه بدن خود را همانطور كه رشد كرده و عادت پيشين او بوده است بكارها وادار كن زيرا عادت ، طبيعت دومين است و اگر بدنى را

--> ( 1 ) اين اشعار را شيخ بهائى ره در كشكول با تفاوتهايى از يكى از اكابر نقل فرموده . م و مرحوم شيخ احمد احسائى ا ع در شرح‌حال خود مىفرمايند كه حضرت امام حسن ( ع ) در عالم خواب آنها را به صورت بالا بايشان تعليم فرموده‌اند . كتاب فهرست